پادیوم بلاگ
فین‌تک چیست

فین تک چیست و چه کاربردی در اقتصاد مدرن دارد؟

فاطمه قائم‌مقامیان
بانکی و مالی ، مقالات

این روزها مفاهیمی به گوش‌مان می‌خورند که تازگی دارند. البته بسیاری از آن‌ها هم تازه نیستند اما برای ما ناشناخته مانده‌اند! اصطلاح فین‌تک (FinTech) یکی از آن‌ها است. این اصطلاح مخفف عبارت Financial Technology یا فناوری مالی است که اشاره به شرکت‌هایی دارد که خدمات مالی را با فناوری مدرن و نوآورانه تلفیق کرده‌اند. فین‌تک‌ها با هدف ارائه خدمات و محصولات متفاوت و خلاقانه شکل می‌گیرند. این روزها در هر لحظه شاهد نوآوری‌های بیشتری در زمینه فناوری‌های مالی هستیم که در پی آن روش‌های جدیدتری نیز در بانکداری مورد استفاده قرار می‌گیرند.

لیونل باربر، سردبیر نشریه فایننشال تایمز اعتقاد دارد: «هیچ کس نمی‌خواهد در بانکداری باشد، همه می‌خواهند در فین‌تک باشند».

فین‌تک به لحاظ پیچیدگی و نوآوری، ترکیبی از اینترنت اشیا و هوش مصنوعی است که جهت حذف سیستم‌های مالی منسوخ و محدودکننده شکل گرفته است. قدرت گرفتن فین‌تک، سیستم‌های سنتی را وادار کرد تا راه‌حل‌های مبتکرانه و جدیدتری را به مشتریان و استارت‌آپ‌ها ارائه دهند. این راه‌حل‌ها به منظور ساده کردن کار و تسهیل تعامل میان افرادی است که در حوزه خدمات مالی فعالیت می‌کنند. اما فین تک دقیقا چیست و چگونه حوزه‌های مختلف را تحت تاثیر قرار می‌دهد؟

بیشتر بخوانید: بررسی کاربردهای هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در فین‌‌تک

فین تک چیست؟ 

فین‌تک، اصطلاحی است که برای توصیف فناوری‌های جدید در زمینه خدمات مالی مطمئن‌تر و خلاقانه‌تر، مورد استفاده قرار می‌گیرد. با این‌که مفهوم فین‌تک جدید نیست، اما به نظر می‌رسد که بسیاری از ما شناخت کمی در این زمینه داشته باشیم. فین‌تک می‌تواند هر نوع فناوری در زمینه خدمات مالی مرتبط با کسب‌وکارها یا مصرف‌کنندگان را شامل شود. این حوزه شامل الگوریتم‌ها و نرم‌افزارهای تخصصی بر روی رایانه‌ها و گوشی‌های هوشمند است و بر مباحث مربوط به مدیریت فرآیندهای مالی، توسط صاحبان مشاغل و مردم عادی تمرکز دارد.

انواع فین تک

فین‌تک در بخش‌های گوناگون از جمله بانکداری باز، بیمه، بلاک چین و توسعه ارزهای دیجیتال، خرده‌فروشی، آموزش، مدیریت سرمایه‌گذاری کاربرد دارد. در ادامه خوب است که یک مرور هم بر نقش فین‌تک در مهم‌ترین حوزه‌های مرتبط با آن داشته باشیم:

وام و اعتبار

برخی از شرکت‌های فین‌تکی به طور مستقیم برای مشاغل کوچک وام تأمین می‌کنند. علاوه بر این با استفاده از داده‌های معاملاتی به تصمیم گیری سریع برای دریافت وام کمک می‌کنند. این نوآوری‌ها با استفاده از داده‌های فراوان و تجزیه و تحلیل پیشرفته در سیستم عامل‌های دیجیتال امکان پذیر است. 

موبایل بانک

در شرایط امروز، موسسات مالی با افزایش تقاضا برای دریافت خدمات بانکداری دیجیتال و بهبود قابلیت‌های موبایل بانکی از سوی مصرف‎‌کنندگان روبه‌رو هستند. بنابراین اکنون تقریبا همه بانک‌ها قابلیت موبایل بانک را در سیستم عامل خود ارائه می‌کنند.

ارز دیجیتال 

حوزه رمزارز و بلاک‌چین از اصلی‌ترین کاربردهای فین‌تک هستند. صرافی‌های رمزارز برای نگه‌داشتن داده‌های اصلی و حفظ اطلاعات در بلاکچین و با هدف کاهش امکان تقلب و کلاهبرداری ایجاد شده‌اند.

بیمه

استفاده از فناوری برای به حداکثر رساندن پس‌انداز و بهره‌وری بالاتر، از دیگر کاربردهای فین‌تک است. شرکت‌های فین‌تک در مشارکت با شرکت‌های بیمه سنتی، در جهت خودکارسازی فرآیندها و گسترش پوشش‌های بیمه حرکت می‌کنند.

سهام و سرمایه‌گذاری

در این نوع از شرکت‌ها با تکیه بر هوش مصنوعی و تحلیل داده به کاربران بهترین پیشنهادها برای سرمایه‌گذاری در بازار سهام داده می‌شود. محبوب‌ترین اپلیکیشن‌های این حوزه آن‌هایی هستند که به کاربران امکان خرید سریع سهام و اوراق را می‌دهند.

رگ‌تک‌

اینگونه از شرکت‌ها فصل مشترک قوانین و حوزه‌ی مالی هستند. به کمک استارتاپ‌های فعال در این زمینه، می‌توان به سرعت قوانین و مقررات موجود را متناسب با شرایط هر شرکت پیاده‌سازی کرد. همچنین این شرکت‌ها امکان نظارت بهتر بر فعالیت شرکت‌ها به بانک مرکزی می‌دهند. انواع سامانه‌های اعتبارسنجی در زمره‌ی این دسته از شرکت‌های فین‌تکی قرار می‌گیرند.

رمیتنس

این دسته از استارتاپ‌های فین‌تکی بر موضوع انتقال وجه بین‌المللی تمرکز دارند. به خصوص وقتی که افراد مخاچرت کرده‌اند و قصد انتقال دارایی‌های خود به خارج از کشور و یا بالعکس دارند. برای آشنایی بیشتر با این دسته، پیشنهاد می‌کنیم یادداشت «رمیتنس چیست؟» از وبسایت اینوستوپیا را بخوانید.

چرا فین‌تک مهم شد؟

هرچقدر فناوری‌ها فراگیرتر و دسترس‌پذیرتر می‌شوند، بیشتر می‌توانند بر روی رفتار کاربران تاثیرگذار باشند. این روزها گوشی‌های هوشمند، به بخش جدانشدنی از زندگی ما تبدیل شده‌اند و ترجیح می‌دهیم همه نیازهای خود را با استفاده از آن‌ها برطرف کنیم. به این ترتیب احتمال رشد و همه‌گیرشدن خدماتی که بر روی گوشی‌های هوشمند ارائه می‌شوند هم افزایش پیدا می‌کنند. از سوی دیگر مخاطب اصلی فین‌تک، کاربر نهایی است و معمولا کسب‌وکارهای کوچک که قصد دارند هزینه‌های خود را به حداقل برسانند و فرایندهای مالی خود را سریع‌تر انجام دهند، از مهم‌ترین مشتریان فین‌تک هستند. بنابراین تنوع و سهولت استفاده از خدمات حوزه فین‌تک موجب شده است تا روز‌به‌روز به اهمیت آن افزوده شود.

فین‌تک در خدمات مالی و بانکی

خدمات بانکی بر پایه فناوری می‌تواند با بهره‌وری و سهولت بیشتری صورت گیرد. اما نکته مهم این است که خدمات فین‌تک بسیار فراتر از بانکداری الکترونیک است. صنعت خدمات مالی پتانسیل بالایی در بهره‌گیری از هوش مصنوعی دارد. در واقع شرکت‌های فین‌‌تک با استفاده از این پتانسیل‌ها و جمع‌آوری اطلاعات و تحلیل آن‌ها، زمینه افزایش بهره‌وری خدمات مالی، بهبود تجربه کاربری و ارائه خدمات نوآورانه را فراهم می‌کنند.

از مهم‌ترین کارکردهای فین‌تک، مدیریت سرمایه‌گذاری است. الگوریتم‌های تحلیل‌گر در حوزه‌های سرمایه‌گذاری و بورس‌، مشاور کاربران برای سرمایه‌گذاری هستند که بر اساس داده‌های موجود، بهینه‌ترین پیشنهادات مالی را به آن‌ها ارائه می‌کنند. این مشاوران در تمام طول شبانه‌روز، در حال دریافت داده‌ و تجزیه و تحلیل آن‌ها هستند و استفاده از آن‌ها موجب کاهش ریسک و افزایش بهره‌وری می‌شود.

تفاوت‌های بانکداری و فین‌تک

فین‌تک اصطلاحی است که اشاره به استفاده از فناوری‌های نو در خدمات مالی دارد و هدف فعالین این حوزه ایجاد تجربه متفاوت و دسترسی آسان و ایمن برای کاربران است. درحالی‌که بانک‌ها بر روی خدمات دریافت سپرده و پرداخت وام متمرکز هستند. اما مهم‌ترین تفاوت‌های فین‌تک و بانکداری شامل موارد زیر هستند:

  • ساختار سازمانی فین‌تک‌ها مانند بانک‌ها نیست. ساختارهای خشک و سخت بانک‌ها، خودشان به نو‌عی مانع نوآوری هستند درحالی‌که ساختار فین‌تک‌ها حد و مرز کمتری دارد و همین موضوع کارکنان را برای نوآوری تشویق می‌کند.
  • بانک‌ها وابستگی بالایی به فناوری ندارند درحالی‌که فعالیت فین‌تک‌ها به شدت با فناوری گره خورده است.
  • فین‌تک پتانسیل بالاتری برای ارائه خدمات متنوع و نوآورانه دارد درحالی‌که بانکداری این تنوع را ندارد و محدود به دریافت سپرده و پرداخت وام است.
  • با این‌که مخاطب هدف بانک‌ها، مشتریان با اعتبار بالا هستند، فین‌تک‌ها طیف گسترده‌تری از مشتریان را دربرمی‌گیرند و به دنبال جذب افراد معمولی هستند.

فین‌تک، فراتر از بانکداری

در این یادداشت درباره اینکه فین تک چیست صحبت کردیم. فین تک اصطلاحی است که برای توصیف فناوری‌های جدید مرتبط با ارائه خدمات مالی استفاده می‌شود. این مفهوم بر ایجاد تجربه متفاوت برای مشتری از طریق بهبود عملکرد، شخصی‌سازی و دسترسی آسان تمرکز دارد. در نتیجه به دلیل استفاده از روندها و پیشرفت‌های فناوری و تنوع زمینه‌های فعالیت، مخاطبان گسترده‌ای دارد. درحالی‌که بانک‌ها، مؤسسات مالی هستند که مجوز پذیرش سپرده از مشتریان و اعطای وام به آن‌ها را دارند و در نتیجه مخاطبین محدودتری در مقایسه با فعالین حوزه فین‌تک دارند. به نظر می‌آید فین‌تک، پنجره‌ای رو به آینده است که چشم‌اندازی در دور دست را هدف قرار داده است.

سوالات متداول

فین تک چیست؟

این اصطلاح مخفف عبارت Financial Technology یا فناوری مالی است که اشاره به شرکت‌هایی دارد که خدمات مالی را با فناوری مدرن و نوآورانه تلفیق کرده‌اند.

انواع فینتک کدامند؟

رگ‌تک، اینشورتک، ولث‌تک، کریپتوکارنسی و بلاکچین، لندتک، پی‌تک، رمیتنس و لندتک از جمله انواع فینتک‌ها به شمار می‌آیند.